Philosophy

📔آشنایی با شوپنهاور نوشته: پل استراترن ترجمه: کاظم فیروزمند

ژان‌ ژاک روسو بر آن بود که انسان علاوه بر خودخواهی و حس صیانت نفس که غریزهٔ اصلی است، تمایلی طبیعی به نوع‌دوستی و همدردی با دیگری هم دارد. به‌علاوه، انسان به نظر او موجودی ذاتاً آزاد است، به این معنی که می‌تواند برخلاف حیوانات از بند غریزهٔ خودخواهی هم آزاد باشد، و بدین معنا موجودی اخلاقی شود. اما جامعه و تمدن این دو ویژگی طبیعی آدمی را سرکوب و به جای آن‌ها خودخواهی و خوددوستی را تشدید کرده و وابستگی و انقیاد به دیگر…

دلوز چنین روایت می‌کند: این امر مشترک همان چیزی است که اسپینوزا را وامی‌دارد بگوید: اینان ناتوانانند. دلیلش این است که همۀ آن‌ها به‌نحوی نیاز دارند زندگی را غم‌زده کنند. ایدۀ عجیبی است. نیچه هم چیزهایی شبیه به این می‌گوید. آن‌ها نیاز دارند غم را حاکم‌ کنند ... آن‌ها به حکم‌رانی غم نیازمندند، چون قدرت آن‌ها فقط روی غم بنا می‌شود. اسپینوزا پرتره‌ای بسیار غریب از خودکامه ترسیم می‌کند و توضیح می‌دهد که خودکامه کسی است ک…

بارها به دانشجویانم گفته‌ام که فلسفه جانم را نجات داده است، اما در اولین سفر به سیلس‌ماریا در راه قلۀ کرواچ، همین فلسفه تقریباً به کشتنم داد. در ۱۹۹۹ مشغول نگارش مقاله‌ای دربارۀ نبوغ، جنون و جنبۀ زیبایی‌شناختی نوشته‌های نیچه و هم‌عصر آمریکایی‌اش، رالف والدو امرسون ، بودم. در سایۀ امنیت بیست‌سالگی، هیچ‌گاه از پس دیوارهای نامرئی پنسیلوانیا عبور نکرده بودم؛ به همین دلیل استاد مشاورم پس از اندکی کاغذبازی، راه فراری پیش …

‌ ‌‌‌هگل برخی از طولانی‌ترین و مشهورترین کتاب‌ها را نوشت. از جمله «پدیدارشناسی روح»، «علم منطق» و «عناصر فلسفه‌ی حق». اما اگر راستش را بخواهید، او خیلی بد می‌نوشت. نوشته‌اش درست موقعى که بايد شفاف و صريح می‌بود، مبهم و پیچيده می‌شد. نقطه‌ضعف سرشت آدمى را فهميده بود: راه جلب اعتماد اشخاصِ به ظاهر جدی، نثر غيرقابل فهم است. اين کار فلسفه را در جهان ضعيف‌تر از آن چیزی کرد که می‌توانست باشد و باعث شد نکات ارزشمندی را که ه…

‌ ▫️‌معنای تساهل تساهل عبارت است از قبول و پذيرش آنچه كه قبول نداريم و به آن معترضيم اما اين اعتراض همواره مقرون به يک نوع خويشتن‏دارى و صيانت خود از طرد و انهدام يک تفكر يا يک انديشه است. فرد متساهل اگرچه به يک عقيده معترض است و اگرچه ميل به سركوب عقيده‌ی مخالف دارد اما اين ميل در فرد متساهل سركوب مى‏‌شود. فرد متساهل به يک انديشه و يا يک عقيده معترض است اما اعتراض فزون‌تر او به سركوب آن عقيده است، لذا در سركوب يک ا…

‌ ‌‌ ‌بصیرت شگفت‌انگیز دکارت این بود که دانش را سامانه‌ای مرکب از حقایق درهم‌تنیده می‌دید که سرانجام می‌شد آن را به صورت اجزای مجرد ریاضی بیان کرد. او شالودۀ باور به یک‌پارچگی معرفت را ریخت که تأثیر ژرفی بر اندیشۀ روشنگری در سدۀ هجدهم داشت. نخستین اصل معرفت از نظر دکارت شک سامانمند بود. در پرتو این اصل، کل دانش بشری باید ترسیم می‌شد و در چارچوب آهنین منطق محک می‌خورد. او فقط یک پیش‌فرض انکارناپذیر برای خودش قائل شد ک…

📖 کتاب ریشه های رمانتیسم نوشته دکتر آیزایا برلین / پیام فلاسفه ی عصر روشنگری این بود: "رسیدن به پاسخهای صحیح به یاری سنت و مذهب میسر نیست بلکه با کاربرد درست عقل میتوان به پاسخهای صحیح دست یافت." 🔹"روشنگری معتقد بود بسیاری از شیوه های سنتی موجود به پاسخ های درست نمیرسند. رسیدن به پاسخ با الهام و وحی میسر نیست، چرا که ظاهرا الهام افراد مختلف با هم تناقض دارد. رسیدن به پاسخ به یاری سنت میسر نیست. چرا که سنت در بسیاری …

‌ ‌پرده از روی حقیقت برداشتن بی‌شک کار آسانی نیست، اما هنگامی که حقیقت به‌صورت عریان و هویدا، پدیدار شد ما می‌توانیم آن را ببینیم و از باطل تمیزش دهیم، و بدانیم که واقعاً حقیقت است. در لوای این شناخت‌شناسی خوش‌بینانه، که بیکن و دکارت نمایندگان اصلی آن بودند دانش و فن نوین زاده شد. و این دو به ما آموختند که هرگز برای یک مرجع اقتدار در زمینه‌ی حقیقت جایی وجود نداشته زیرا سرچشمه‌های شناخت در فرد فرد ماست: خواه در نیروی …

‌ ‌ابزوردیسم یا پوچ‌انگاری اکثر مکاتب فلسفی تلاش می‌کنند معنایی برای جهان فراهم آورده و به این پرسش‌ها پاسخ دهند که «کیستیم؟»، «چرا هستیم؟» و «فایدۀ زندگی‌کردن چیست؟». اما ابزوردیسم در پاسخ به این پرسش که «معنای زندگی چیست؟» می‌گوید هیچ معنایی در کار نیست. پیشگام ابزوردیسم، سورن کیرکگور بود، می‌گفت: «از آنجایی که واقعیت [وجود] خداوند ورای فهم بشر است ایمان‌داشتن انسان‌ها به خدا پوچ و بی‌معنی است.» ابزوردیسم مکتبی اس…

‌ ‌آزمایش‌های لیبت و اراده‌ی آزاد دست‌تان را روبروی خود بگیرید و مچ‌تان را بچرخانید. به نظر می‌رسد شما نخست این اندیشه را داشته‌اید: مچ‌ام را می‌پیچانم، امری که به نظر موجب شده مچ دست شما حرکت کند. این طور به نظر می‌رسد، اما آزمایش‌های بنجامین لیبت در دهه‌ی ۱۹۸۰ این تصور را مورد شک قرار داد. او در آزمایش‌گاه نوروساینس‌اش، سیم‌های یک دستگاه موج‌نگاری مغزی را به افرادی متصل کرد، دستگاهی که فعالیت مغزی را از راه الکترو…

‌ کارل پوپر درباره‌ی جامعه‌ی باز آن‌چه من از جامعه‌ی باز مد نظر دارم جامعه‌ای است، که می‌توان گفت، در آن فرد می‌تواند آزادانه تنفس کند، بیندیشد، جامعه‌ای که در آن هر فردی ارزشمند است، و آن جامعه هیچ محدودیت اضافه‌ای بر مردم تحمیل نمی‌کند. بله، جوامعی هستند که کم‌وبیش باز هستند. و جوامعی هستند که به هیچ وجه باز نیستند. جوامع دموکراتیک غربی ما، حتی طی دوره‌ی جنگ عمدتاً باز بودند. اما از زمان جنگ، متأسفانه، سیاست روز …